PSP

Progressieve supranucleaire verlamming (PSP)

Puzzel_hoofd kopie.jpeg

Progressieve supranucleaire verlamming is een hersenziekte waarbij vaak eerst de oogspieren verzwakken. Welke symptomen horen bij deze zeldzame aandoening en wat kunt u verwachten?

Symptomen van PSP

Dubbel zien - kopie

  • Last van de ogen: wazig zien, dubbel zien, droge ogen. Wel naar rechts en links kunnen kijken, maar niet omhoog en omlaag;
  • Stijve nek- en rugspieren. Hierdoor ontstaat een typische houding: helemaal rechtop met opgeheven hoofd;
  • Onzeker lopen en vaak vallen;
  • Problemen met slikken;
  • Veranderingen in spraak: een zachte, geknepen stem;
  • Problemen met slapen;
  • Dementie met apathie: lusteloos, emotieloos, angstig en somber. Aan iets nieuws beginnen wordt lastiger.

Varianten van PSP

Van PSP bestaan verschillende varianten. De meest voorkomende zijn het Richardson syndroom (PSP-RS) en Parkinsonisme (PSP-P).

Bij PSP-RS zijn de klachten van begin af aan in beide lichaamshelften gelijk.

Bij PSP-P zijn de klachten in het begin per lichaamshelft verschillend: het ene been sleept, het andere niet.

Verloop en prognose PSP

Rolstoel - kopie

De meeste mensen met PSP belanden in een rolstoel. Bij PSP-RS is dat gemiddeld na 3 tot 5 jaar. Bij PSP-P gemiddeld na 9 jaar.

Door slikproblemen hebben veel mensen met PSP uiteindelijk aangepaste voeding nodig. Op den duur kan sondevoeding nodig zijn. Daarom voeren mensen met deze ziekte vaak uitgebreide persoonlijke gesprekken met artsen en naasten; gesprekken over het wel of niet starten van sondevoedingen en dus over leven en overlijden.

Hoe lang de ziekte duurt, is moeilijk te zeggen. Bij PSP-RS duurt de tijd van de eerste klachten tot het overlijden gemiddeld 5 tot 6 jaar. Bij PSP-P duurt die tijd gemiddeld 9 tot 12 jaar. Maar kan ook korter of langer duren.

Bijeenkomsten voor (naasten van) mensen met PSP

Expertisecentra

Nederland heeft een Nationaal Plan Zeldzame Ziekten (NPZZ). Dit plan uit 2013 is onderdeel van Europees beleid om de situatie van mensen met een zeldzame aandiening te verbeteren. Een belangrijk advies van het NPZZ is het aanwijzen van expertisecentra voor zeldzame aandoeningen door de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). 

Lees hier meer over expertisecentra

Erasmus MC

Het Erasmus MC in Rotterdam is expertisecentrum voor onder andere progressieve supranucleaire verlamming (PSP) en corticobasaal syndroom (CBS).

Lees hier meer over dit expertisecentrum

Radboudumc

Het Radboudumc heeft een expertisecentrum voor erfelijke en zeldzame bewegingsstoornissen. Hier wordt onderzoek gedaan naar erfelijke oorzaken, krijgt u informatie over uw ziekte en advies over behandelmogelijkheden.

 Lees hier meer over het expertisecentrum van het Radboudumc

PSP Event Parkinson op Maat maart 2023

PSP in ParkinsonTV

Nieuwsberichten over PSP

  1. Werkbezoek aan UMC Utrecht: onderzoek en ervaring komen samen

    16 april 2026

  2. Symposium 30 mei: Eigen regie van begin tot eind

    16 april 2026

  3. Mantelgroep LBD 15 april 2026

    15 april 2026

  4. Routekaart parkinson

    10 april 2026

  5. Beleef een gratis watersportdag op de Loosdrechtse Plassen

    8 april 2026

  6. Huidtest toont verschillen aan tussen parkinson en parkinsonismen

    8 april 2026

  7. Onderzoek naar werking van nieuw medicijn bij PSP

    12 maart 2026

  8. Nieuwe biomarker helpt bij herkennen van Lewy body-dementie

    16 februari 2026

  9. Nieuwe Parkinson‑landkaart vraagt om zorgvuldige uitleg

    4 februari 2026

  10. Promotie Amber van der Stam: Head-up tilt sleeping in Parkinson disease and multiple system atrophy: Towards a better understanding and treatment of cardiovascular autonomic failure

    2 februari 2026

  11. Onderzoek onthult regionale en demografische verschillen in parkinson in Nederland

    22 januari 2026

  12. Promotie Sophie Mastenbroek: Divergent paths: Unraveling heterogeneity in Alzheimer's disease and Lewy body disease

    20 januari 2026

  13. Maak deel uit van het nieuwe parkinsonplatform - word vrijwilliger!

    8 januari 2026

  14. Het Nederlands Parkinson Cohort breidt zich uit

    5 januari 2026

  15. Stoornissen in ruimtelijk zien bij de ziekte van Parkinson

    10 december 2025

  16. Promotie Katharina Bolsewig: Novel Fluid Biomarkers in Dementia with Lewy bodies

    8 december 2025

  17. Fijnstof en dementie bij mensen met parkinson

    3 december 2025

  18. Tips over sporten, voeding en stress voor mensen met parkinson

    3 november 2025

  19. Het verband tussen alfa-synucleïne specifieke parkinsonismen en infectieziekten

    15 september 2025

  20. AI herkent 9 vormen van dementie via één hersenscan

    1 juli 2025

  21. Magnetische hersenstimulatie helpt maar tijdelijk

    7 april 2025

  22. Is het parkinson of vasculair parkinsonisme?

    27 maart 2025

  23. Hoeveel risico zijn mensen met parkinson(isme) bereid te nemen?

    19 maart 2025

  24. Ontwikkeling van het Nederlands Parkinson Cohort gaat van start

    12 februari 2025

  25. Oratie Bart van de Warrenburg: Zorgvuldig voorwaarts! Op weg naar behandelingen bij zeldzame bewegingsstoornissen

    7 februari 2025

  26. Deelnemers gezocht! Wilt u helpen bij een onderzoek naar obstipatie bij mensen met de ziekte van Parkinson en parkinsonisme?

    30 januari 2025

  27. Verslag online bijeenkomst over CBS/CBD 24 september 2024

    4 november 2024

  28. Al bijna 700 deelnemers binnen ProPark

    6 augustus 2024

  29. Op weg naar een medicijn dat parkinson afremt? (vervolg)

    3 juni 2024

  30. Promotie Ana Carreras Mascaro: Functionele studies van genetische vormen van Lewy body-ziekten

    24 april 2024

  31. Promotie Hanne Wortel-Geut: Spot the differences – Neuropathological heterogeneity in sporadic and familial Parkinson’s disease and dementia with Lewy bodies

    18 april 2024

  32. Bart van de Warrenburg benoemd tot hoogleraar Zeldzame en Erfelijke Bewegingsstoornissen

    15 april 2024

  33. NPORadio1: De Nieuws BV over MSA

    11 maart 2024

  34. NPO Radio1: Leven met een partner met Lewy body dementie: 'Ik moet mee in zijn wereld'

    7 februari 2024

  35. ProPark: Meander MC en Erasmus MC van start

    20 december 2023

  36. Ontmoetingsdagen voor mensen met MSA, PSP, CBD/CBS, LBD en vasculair parkinsonisme voorzien in behoefte

    12 december 2023

  37. Hoe gaat het met mevrouw Van Middelkoop? - Gijs van Middelkoop

    29 november 2023

  38. Eerste stap gezet richting Landelijk Parkinson Platform

    3 november 2023

  39. GEZOCHT: deelnemers vragenlijststudie over speekselproblemen

    12 oktober 2023

  40. Gezocht: deelnemers met MSA of parkinson voor Heads-Up studie

    2 oktober 2023

  41. Gezocht: Deelnemers met dementie met Lewy bodies voor RewinD-LB studie

    20 september 2023

  42. Online MSA congres Mission MSA: hope for a cure

    22 augustus 2023

  43. Promotie: Beeldvormende technieken en biomarkers voor het onderscheid tussen de ziekte van Parkinson en atypische parkinsonismen

    8 juni 2023

  44. Brochure over MSA

    6 juni 2023

  45. Brochure over PSP

    6 juni 2023

  46. Brochure over CBS

    30 mei 2023

  47. Muziek maken, musea bezoeken of de natuur in: jong dementerende Rob (59) zoekt met lotgenoten naar zinvolle dagbesteding

    8 mei 2023

  48. Blaasontsteking draagt bij tot neurologische aandoening MSA

    1 mei 2023

  49. Meer informatie over MSA (Engelstalig)

    21 maart 2023

  50. Huisartsenbrochure parkinsonismen

    21 maart 2023

  51. Kwaliteitsstandaard Atypische Parkinsonismen

    21 maart 2023

  52. Neem 27 maart 2023 deel aan de live-uitzending van het Online PSP Event

    2 maart 2023

  53. Literatuurstudie over de toepassing van Diepe Hersenstimulatie voor Progressieve supranucleaire verlamming.

    19 september 2022

  54. Gezocht: vrijwilligers voor het optimaliseren en uittesten van een nieuwe MRI-techniek

    22 augustus 2022

  55. Parkinson Op Maat Event 2022

    10 augustus 2022

  56. Parkinson Magazine: Vroeger diagnosticeren van een parkinsonisme

    16 maart 2022

  57. Oproep: deelnemers gezocht voor PSP-studie

    14 maart 2022

  58. Atypisch parkinsonisme: vroege diagnose met kwantitatieve MRI

    18 november 2021

  59. De Parkinson Vereniging maakt onderzoek mogelijk naar schadelijke vormen van het eiwit alfa-synucleïne

    3 november 2020

  60. Proefschrift Genetics of dementia with Lewy bodies

    27 mei 2020

  61. Sonja is mantelzorger van haar man met PSP

    7 april 2020

  62. Samenvatting MRI-onderzoek van de hersenen bij patiënten met de ziekte van Parkinson

    24 december 2019

  63. Biomarkers in de differentiaal diagnostiek van dementie

    18 september 2019

  64. De vergeten dementie - Kurt Segers

    26 maart 2019

  65. Extrastriatale 123I-FP-CIT binding bij de ziekte van Parkinson, dementie met Lewy lichaampjes en aanverwante ziekten

    22 oktober 2018

Oproepen voor onderzoek naar PSP

Doneer voor onderzoek naar parkinsonisme PSP

ParkinsonNL-logo-B-magenta

De Parkinson Vereniging vindt het belangrijk dat er zo veel mogelijk wetenschappelijk onderzoek wordt gedaan. Ook om een stap dichterbij te komen als het gaat om het vinden van de oorzaak en remming en genezing van PSP. Om dit te realiseren, werkt de vereniging samen met ParkinsonNL

Ervaringsverhalen over PSP

  1. Het verhaal van Els Haring

    De niet zelf gekozen diagnose

    Lees het verhaal
    Els Haring nieuw.jpg
  2. Het verhaal van Angela Korving

    Een helse tijd

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  3. Het verhaal van Angela Korving

    Achteruitgang

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  4. Het verhaal van Els Haring

    Van oud zeer naar nieuw begin

    Lees het verhaal
    Els Haring nieuw.jpg
  5. Het verhaal van Angela Korving

    Goede en slechte momenten

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  6. Het verhaal van Angela Korving

    Meer slikken

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  7. Het verhaal van Angela Korving

    Elke dag heeft hetzelfde ritme

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  8. Het verhaal van Angela Korving

    Genieten van mooie momenten, zo lang het kan!

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  9. Het verhaal van Angela Korving

    Mijn verhaal als partner van...

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  10. Het verhaal van Angela Korving

    “Heeft hij het niet gehoord of begrijpt hij het niet?”

    Lees het verhaal
    Angela Korving.jpg
  11. Het verhaal van Tineke Witteveen

    Blog: Zorgzorgen

    Lees het verhaal
    Tineke Witteveen.jpg
  12. Het verhaal van Tineke Witteveen

    Blog: Is dit een metafoor voor mijn gestel?

    Lees het verhaal
    Tineke Witteveen.jpg
  13. Het verhaal van Tineke Witteveen

    Blog: Revalidatie

    Lees het verhaal
    Tineke Witteveen.jpg
  14. Het verhaal van Tineke Witteveen

    Blog: Parkinsonisme

    Lees het verhaal
    Tineke Witteveen.jpg
  15. Het verhaal van Parkinson Vereniging

    Ontmoetingsdag PSP/CBS

    Lees het verhaal

Ga naar gesprekshulpen, video's, brochures en nuttige links over parkinsonismen

Wegwijzer - kopie

Terug naar boven